Brandweerman telt 21 doden op het perron

Twee zelfmoordaanslagen in de metro hebben de Russische hoofdstad onlangs opgeschrikt.Het is ruim negen uur later als het door een aanslag getroffen Moskouse metrostation Loebjanka weer opengaat en de eerste treinen rijden. Op de plek waar de bom ontplofte, zijn gaten in de muur zichtbaar. Stukken muur zijn zwart geblakerd en sommige opnieuw gestuukt. Op het perron legt een man vier bloemen neer en blijft nog even staan.

Vlak voordat metrostation Loebjanka toegankelijk is, komt de 50-jarige brandweerman Alexander Ljoebabin samen met vijf collega's naar boven. Hun werk zit erop. Vanaf vanochtend zijn ze bezig geweest om reizigers te redden. Hun gezichten zijn grauw. Ze staren voor zich uit. Hun ogen zijn rood omrand. Zodra ze bij hun brandweerauto zijn, grijpen ze meteen naar iets te eten of steken ze een sigaret op.

21 lijken telde Ljoebabin op het perron van het metrostation Loebjanka. In totaal kwamen hier 24 mensen om toen tijdens de ochtendspits rond 08.00 uur een bom afging. Toen Ljoebabin kort daarna naar beneden afdaalde, was er geen sprake van chaos. ‘De reizigers bleven rustig. Het station lag niet in puin. Wel was er overal bloed.' Hij blijft er nuchter onder. ‘Dit is ons werk.'

Of de metro gevaarlijk is? ‘Nee, oversteken op straat in Moskou is gevaarlijker.'

Collega's die eerder vertrekken, zijn meer aangeslagen. Eentje legt zijn helm in de auto. Hij wil niet veel zeggen. Zijn naam geeft hij niet. ‘Het was zwaar. Kijk maar naar de beelden. Dat zegt genoeg.'

Op het metrostation Loebjanka bekijkt de 30-jarige Olga Novikovo de plek van de explosie, terwijl voor haar reizigers de metro nemen. Als ze wegloopt, draait ze zich nog een keer om. Loebjanka is haar station. Elke dag reist ze hier. Ze is aangedaan.

‘Dit is vreselijk. Veel vrienden van mij nemen elke dag deze metero. Ik heb geprobeerd hen vanochtend te bellen, maar het telefoonverkeer lag plat. Natuurlijk ben ik bang. Zoveel dode mensen. En ook nog in onze hoofdstad en zo midden in het centrum.'

Want Moskou is in haar hart getroffen. De aanslag in het metrostation Loebjanka had niet gevoeliger kunnen zijn voor Rusland. Het station bevindt zich onder het hoofdkwartier van de Russische geheime dienst FSB en is vijf minuten lopen van het Kremlin. Twee symbolen van de Russische overheid. Loebjanka ligt op de rode metrolijn. Net als Park Kulturi, het metrostation waar gisteren ongeveer veertig minuten later een tweede bom afging en waarbij 12 mensen omkwamen. De aanslagen vonden plaats tijdens de drukke ochtendspits, wanneer reizigers vaak opeengepakt in de metro staan en een grote mensenmassa zich door de ondergrondse tunnels wurmt.

Zonder dat Novikovo ernaar wordt gevraagd, begint ze meteen over de daders. ‘Dat is toch duidelijk als je de beelden ziet. Het waren vrouwen uit Tsjetsjenië. Dit is ons land. We moeten dat gebied afstoten. Zulke mensen horen niet bij Rusland', stelt ze resoluut.

Dmitri Perepjolkin (24) is net zo fel als Novikovo. In het metrostation Ljoebjanka kijkt hij vanaf een afstandje naar de plek des onheils. ‘Dit is het werk van barbaren. Van fascisten uit Tsjetsjenië en Dagestan. Het is elke keer raak.' Hij noemt een aanslag van tien jaar geleden bij een metrostation in het centrum van Moskou, waarbij dertien doden vielen. Die werd toegeschreven aan rebellen uit de Kaukasus. Net als twee metroaanslagen in 2004, toen 49 mensen omkwamen.

De veiligheidsmaatregelen rond de metro zijn verscherpt. Op station Loebjanka wemelt het van de agenten. Zo ook op andere stations. Perepjolkin reist net als miljoenen Moskovieten elke dag met de metro. De inwoners kunnen niet zonder. Een alternatief hebben ze niet.

Bron: De Standaard