Veiligheid tijdens straatgeweld

Journalisten die reportages maken over straatgeweld zoals nu aan de orde is in Egypte moeten een oog houden op de gebeurtenissen en tegelijkertijd ook maatregelen nemen om hun eigen leven en gezondheid niet in gevaar te brengen.

Dit is niet gemakkelijk aangezien protestdemonstraties heel snel kunnen omslaan in geweld. Bovendien is het heel moeilijk argumenteren met boze of angstige mensen, hetzij politie of demonstranten. Een perskaart biedt niet voldoende bescherming tegen een overrompeling met stenen, wapenstokken, kogels of vlagen traangas.

Maar zelfs in die situaties kunnen journalisten bepaalde voorzorgen nemen om de risico’s te beperken en zelf een zekere mate van controle te behouden op de situatie.

Het Dart Center for Journalism and Trauma

ging daarom te rade bij oudere journalisten die zulk straatgeweld eerder hadden meegemaakt en geeft hierbij de volgende tips.

1.Het is belangrijk om de gevoelens van de massa in te schatten voor men zich onder de mensen mengt. Voor iemand die geen Arabisch spreekt is belangrijk om nauw samen te werken met een fixer of tolk. Fotografen hebben niet noodzakelijk behoefte aan iemand die perfect kan vertalen, maar wel aan een ervaren iemand die de stad kent, relaties heeft en vrij fit is. Want een fotograaf moet voortdurend van hier naar daar lopen, op daken klimmen om plaatjes te schieten en dat gedurende langere tijd.

2.Zorg voor een gasmasker tegen traangas, verscheidene sjaals of bandanas en een flesje met azijn. Een sjaal gedrenkt in azijn, die je gezicht en mond bedekt, is een uitstekende filter tegen traangas of pepperspray. Een zwembril helpt ook. Fotografen doen er goed aan een reserve fototoestel en lens achter te laten in het hotel zodat men reserve heeft als de politie of de betogers het toestel dat je mee hebt vernielen.

3.Noteer je bloedgroep op je pols. Als je ernstig gewond geraakt, kan dat misschien je leven redden.

4. Zorg voor een snelle ontsnappingsroute uit elke situatie waarin je je mengt. Als je naar een menigte toegaat, zorg dan dat je je snel weer kan verdwijnen.

5.Kogels kunnen doden. Als je twijfelt, neem dan geen risico’s. Als de emoties hoog oplaaien kan men zich onkwetsbaar voelen. Maar dat ben je niet.

6.Zorg voor genoeg slaap. Slechts 4 uur slaap per nacht gedurende ettelijke weken, put je uit.

7.Neem pauzes, eet genoeg en regelmatig, neem af en toe lichaamsbeweging. Praat met je collega’s en de redactie over wat je meemaakt. Door regelmatige contacten ga je de zaken in een breder perspectief zien.

8.Probeer aan de kant te blijven van degenen die aanvallen. Meestal beginnen de aanvallers met stenen te gooien, dus is het goed aan die kant te blijven staan. Maar van het ogenblik dat de politie begint te chargeren doe je er goed aan naar hun kant te lopen.

9.Neem beelden of interview beide kanten, zodat men duidelijk ziet dat je beide partijen aan bod wil laten komen.

10.Zorg ervoor dat je niet gekneld raakt tussen demonstranten en tegenbetogers op een brug. Probeer de situatie eerst in te schatten en klim daarvoor naar de hoogste verdieping van een gebouw.