Trauma bij baby's en peuters
Uit onderzoek is gebleken dat ook baby’s en peuters ernstige gevolgen kunnen ondervinden van een trauma op jonge leeftijd. Daarom is het belangrijk om aandacht te schenken aan de opvang van baby’s en peuters die verschrikkelijke dingen hebben meegemaakt.
Crisispsycholoog Erik De Soir
"Baby’s slaan herinneringen op basis van zintuiglijke waarnemingen. Ze reageren op wat ze horen en voelen. Als zich in hun vertrouwde omgeving plots een gewelddadige ervaring voordoet, die gepaard gaat met krachtige en ongewone beelden en geluiden, dan zal de baby daar opgewonden op reageren. De baby zal die geluiden herinneren en associëren met onrust en angst. Dus, als er in het kinderdagverblijf in Dendermonde geroepen is en met de deuren gebonkt, dan zal een baby die dat heeft meegemaakt identiek reageren in een andere situatie waar een deur dichtslaat. Want dit is voor hem opnieuw een traumatiserende ervaring.
Het allerbelangrijkste op korte termijn is dat een baby zo snel mogelijk weer ondergebracht wordt in zijn duurzame toestand van geborgenheid en veiligheid. Vermijd de herhaling van heftige geluiden en gebaren.
Peuters
Doordat peuters al woordjes kunnen brouwen, kunnen ze hun ervaringen symboliseren, al is het nog heel rudimentair. Maar ook bij hen is het vooral het gedrag van volwassenen dat traumatiserend kan werken. Niet de moorden als dusdanig zorgen voor het schokeffect, want dat vatten kleine kinderen nog niet, wel het roepen en tieren. Want “als mama bang is, moet ik ook bang zijn.”
Om een peuter op te vangen moet je je op zijn niveau bewegen, op het spelgedrag dus. Kinderen zullen het gedrag dat ze rond zich ervaren imiteren. In de therapie bestaan stabiliserende technieken, waarmee je een angstig kind weer in evenwicht kunt krijgen. Dat gaat om eenvoudige dingen zoals het afwisselend op de linker- en de rechterknie een tikje geven terwijl je rustgevend praat. Die afwisseling van links en rechts brengt de lichaamsreflexen weer in evenwicht en bevordert de informatieverwerking en afbouw van de spanning.
De kans bestaat dat het kind op latere leeftijd alsnog een trauma gaat ontwikkelen. Een lichaam is een geheugen, elke verwonding wordt opgeslagen. Als aan die verwonding in een latere fase verhalen worden vastgeknoopt en daaruit een besef groeit van wat er had kunnen gebeuren , dan kan er opnieuw zo’n kortsluiting ontstaan. De omgeving moet dus zorgvuldig omgaan met het ophalen van herinneringen.”